khám phá nước Mỹ

  • Việt Nam và Mỹ có sự khác biệt rất lớn về văn hóa. Trong cuộc sống thường ngày, một số thói quen sống của người Việt và những hành vi được coi là “bình thường” có thể sẽ gây nên sự hiểu lầm nghiêm trọng, thậm chí là vi phạm pháp luật và bị ngồi tù nếu ở Mỹ.

    Theo tờ “CareerEngine”, mới đây có một đoàn khách du lịch Trung Quốc đến Los Angeles (Mỹ), du khách của họ tranh giành chỗ ngồi trên xe buýt và đánh nhau, thậm chí khiến một bé trai bị thương.

    Cảnh sát nhanh chóng nhận được điện thoại báo án và chiếc xe buýt đã bị 8 chiếc xe cảnh sát chặn lại, ngoài kiểm tra và xử lý vết thương cho bé trai, cảnh sát còn bắt tất cả những kẻ đánh người để điều tra.

    Ở Mỹ, việc đánh nhau không phải là một trò đùa, pháp luật của họ không chỉ để nói suông, đặc biệt là họ rất xem trọng vấn đề bảo vệ trẻ em.

    Ở Việt Nam, việc tranh giành chỗ ngồi, đánh nhau và xâm phạm quyền lợi của trẻ em xảy ra mỗi ngày, tuy nhiên, mọi người đều xem đó là chuyện bình thường và không có gì đáng nói. Nhưng ở Mỹ, đây là những hành vi vi phạm pháp luật.

    Vậy thì, những thói quen nào được xem là “bình thường” ở Việt Nam nhưng có thể là hành vi phạm pháp ở Mỹ?

    1. Gây tiếng ồn làm phiền người khác

    Mới đây ở Công viên Sunset New York có một nhóm các bà người Hoa nhảy múa ở quảng trường và bị tố cáo là làm phiền mọi người. Ở Mỹ, việc nhảy múa ở công viên không phải là phạm pháp, nhưng nhạc và tiếng ồn phải dưới 35 dB (tương đương với tiếng tủ lạnh chạy trong phòng yên tĩnh), vượt quá mức này là vi phạm pháp luật.

    2. Cười cợt, tỏ ra thân cận với cảnh sát

    Ở Việt Nam, nếu bạn bị cảnh sát bắt do vi phạm luật giao thông, hẳn là bạn sẽ phải vội vàng xuống xe, nhận lỗi, giải thích hoặc tỏ ra thân thiện với cảnh sát, thậm chí là “lấy lòng”, “đút lót” để được cho qua.

    Nhưng ở Mỹ, bạn tuyệt đối đừng làm như vậy. Khi cảnh sát đuổi theo bảo bạn dừng xe, dù bạn có biết mình vi phạm lỗi gì hay không cũng đừng ra khỏi xe, phải làm theo những điều mà cảnh sát yêu cầu: họ bảo bạn kéo cửa kính xuống thì kéo, yêu cầu xem bằng lái thì cho họ xem, tuyệt đối đừng làm gì hơn, nếu không cảnh sát sẽ có quyền nổ súng với bạn. Nếu có lời nói và hành động đút lót với cảnh sát, bạn sẽ bị phạt rất nặng.

    3. Đùa giỡn về việc gây nguy hiểm cho an toàn nơi công cộng

    Ở Việt Nam, nếu trong lúc xếp hàng rất lâu ở bến xe mà chưa mua được vé, bạn bực tức quát nạt và buông lời nói rằng sẽ “san bằng” cái bến xe này, bạn sẽ bị nhân viên bán vé “lườm” một cái rồi thôi. Nếu ở Mỹ, có thể bạn sẽ bị bắt.

    Ngoài ra, bạn không được đùa giỡn về việc gây nguy hiểm đến an ninh công cộng, ví dụ như nói muốn cướp máy bay hay cho nổ bom. Ở cổng kiểm tra an ninh của Sân bay quốc tế Los Angeles có đặt bảng “Cấm đùa giỡn”.

    4. Tùy tiện nhắc đến tổ tiên người khác

    Ở Việt Nam, có rất nhiều lời “chửi thề” kinh điển được sử dụng rộng rãi, mọi người đều dùng quen miệng. Còn có những người lôi cả tổ tiên, “tông chi họ hàng” của người khác ra chửi khi cãi nhau và cho rằng mắng người là không phạm pháp, dù sao cũng chỉ là một lời nói, chẳng làm hại tới ai cả.

    Thế nhưng ở Mỹ, chửi mắng người khác rất có thể sẽ phạm pháp. Bạn không được có những phát ngôn nhục mạ người khác dễ gây xung đột, hay nói cách khác là những lời mắng chửi có tính sỉ nhục và khiêu khích mạnh đối với bất cứ cá nhân nào hoặc những lời nói không hay gây tổn thương cho người khác và dẫn đến tấn công ngược lại, bao gồm những ngôn từ hạ lưu, phỉ báng…

    5. Đe dọa 

    Ở Việt Nam, bạn có thể tùy tiện dọa nạt người khác, ví dụ như “tao sẽ xử mày, giết mày”… mà cũng không gặp bất cứ phiền phức nào.

    Nhưng ở Mỹ, rất có thể là bạn đã phạm pháp. Người kia có thể kiện bạn tội đe dọa người khác, tòa án sẽ phán bạn không được đến gần cũng như xuất hiện ở nơi nguyên đơn sống và làm việc. Nếu làm trái với phán quyết của tòa, bạn sẽ bị ngồi tù. Nếu những lời đe dọa của bạn khó nghe hơn, người kia cho rằng mình bị tổn thương, họ nhờ đến luật sư thì không chừng bạn sẽ phải ngồi tù và còn phải chịu tổn thất về kinh tế.

    6. Đánh mắng con

    Ở Việt Nam, việc cha mẹ đánh mắng con mình là chuyện thường tình. Ở Mỹ, việc ngược đãi trẻ em bằng bất cứ hình thức nào cũng đều là vi phạm pháp luật. Ví dụ như, con quấy khóc, cha mẹ cho một cái bạt tai hoặc la rầy nghiêm khắc, đây là hành vi phạm pháp. Thậm chí nếu xảy ra tranh chấp ở nơi công cộng, lôi lôi kéo kéo, lớn tiếng la mắng, giáo huấn nghiêm khắc cũng là phạm pháp.

    Nếu mọi người xung quanh nhìn thấy cha mẹ ngược đãi con cái, rất có thể họ sẽ báo cảnh sát, bạn sẽ mất quyền nuôi dưỡng con, nghiêm trọng thì có thể phải ngồi tù.

    Giáo viên ở trường, các nhân viên xã hội hoặc bác sĩ một khi phát hiện trẻ em bị ngược đãi đều phải thông báo với cơ quan chức năng. Nếu không, bản thân họ có thể sẽ bị buộc tội nhẹ.

    7. Dò xét sự riêng tư của người khác

    Ở Việt Nam, đối với các sinh viên vừa tốt nghiệp đang tìm việc làm, việc có một lá thư xin việc rõ ràng nhất có thể là rất tốt. Trên đơn xin việc phải có tuổi tác, số chứng minh thư, thông tin của cha mẹ…, thậm chí còn phải có giấy chứng minh không có tiền án tiền sự của đồn cảnh sát cũng như thông tin về dân tộc, thành phần bản thân, gia đình, tình trạng hôn nhân, từng nhận được những giải thưởng gì vào lúc nào, ở đâu… Trong đơn xin việc bắt buộc phải có những thông tin này.

    Nhưng ở Mỹ, một bản lý lịch như thế này hoặc trong lúc phỏng vấn mà có hỏi đến những thông tin nêu trên đều là phạm pháp. Bởi vì việc này đã xâm phạm nghiêm trọng đến đời tư, thậm chí bạn có thể kiện công ty đó. 

    8. Phơi quần áo ngoài trời

    Người Việt thích phơi quần áo ngoài trời dưới ánh nắng, bao gồm cả đồ lót. Nhưng ở Mỹ thì cần phải cẩn thận, bởi vì có rất nhiều thành phố không cho phép phơi đồ lót ở ngoài trời để người khác nhìn thấy. Một khi bị hàng xóm phản ánh, bạn sẽ phải nộp phạt. Luật pháp của Mỹ quy định cấm phơi quần áo ở ngoài trời, bạn buộc phải dùng máy sấy.

    9. Cho con mặc quần thủng đáy

    Ở Mỹ, bạn sẽ gặp phiền phức nếu cho con mặc quần thủng đáy. Người ta từng chia sẻ hình ảnh một người phụ nữ Trung Quốc dắt con mặc quần thủng đáy đi dạo ở Công viên Monterey (California), kết quả là bị một người phụ nữ da trắng báo cảnh sát. Đối với hành vi để lộ phần bên dưới cơ thể, luật pháp của Mỹ xem là “hành vi sai trái”, nhẹ thì bị nhắc nhở, nặng thì phải chịu phạt. Dù là trẻ nhỏ thì đây cũng được xem là “hành vi không đúng đắn” của phụ huynh.

    Đôi khi không phải là do không biết luật, mà là do sự khác biệt về văn hóa đã tạo nên sự thiếu hụt về nhận thức, vì vậy các bạn người Việt cần phải nhanh chóng “nhập gia tùy tục” để tránh bản thân vô ý vi phạm luật pháp địa phương của Mỹ.

    Theo trithucvn

  • John Carpenter từng khiến hàng triệu người ngưỡng mộ khi ông là người đầu tiên chiến thắng trong chương trình nổi tiếng Ai là triệu phú của Mỹ.

    John Carpenter, một người đàn ông sinh năm 1967, đã trở thành cái tên được chú ý khi ông là người đầu tiên trên thế giới giành giải thưởng cao nhất của chương trình trị giá 1 triệu USD.

    Vào ngày 19/11/1999, chàng nhân viên thu thuế 31 tuổi John Carpenter vinh dự trở thành người chơi đầu tiên lập nên kỷ lục trong gameshow "Ai là triệu phú" (Who Wants To Be A Millionaire) tại Mỹ và trên toàn thế giới khi trả lời hết 15 câu hỏi và giành số tiền thưởng là 1 triệu USD.

    Vào thời điểm đó, John Carpenter vượt qua 14 câu hỏi rất nhanh chóng mà không cần sử dụng bất kỳ sự trợ giúp nào. Sau khi nghe xong câu hỏi thứ 15, ông đã xin sự trợ giúp "Gọi điện cho người thân". Sau khi chương trình kết nối với bố của người đàn ông, John Carpenter không đọc câu hỏi mà tự tin nói: "Thực ra con không cần sự trợ giúp của bố lắm. Con gọi chỉ để cho bố biết, con trai của bố đã trở thành triệu phú như thế nào".

    John Carpenter trong thời khắc làm nên lịch sử.

    Và quả thật, John Carpenter đã trả lời chính xác câu hỏi số 15 và trở thành người đầu tiên trên thế giới chiến thắng gameshow "Ai là triệu phú". Ông cũng lập kỷ lục là người đầu tiên đoạt được số tiền thưởng lớn nhất trong lịch sử gameshow của Mỹ. Sau chiến thắng tại "Ai là triệu phú", John đã nhận được sự quan tâm lớn từ giới truyền thông lúc bấy giờ. 20 năm đã trôi qua, sau dấu mốc đáng nhớ ấy, cuộc sống hiện tại của John Carpenter khiến nhiều người phải kinh ngạc.

    Sau khi nộp thuế, John nhận được khoảng 600.000 USD tiền thưởng. Nhiều người sốc khi biết người đàn ông này vẫn tiếp tục làm việc tại Cơ quan Thuế vụ Mỹ. "Đó là cả núi tiền, nhưng tôi sống ở New England và không thể dựa vào số tiền đó mà sống cả đời. Nếu sống ở một nơi khác, có lẽ tôi sẽ lựa chọn khác", ông nói với Washington Post.

    Sau khi nộp thuế, John Carpenter kiếm được khoảng 600.000 USD tiền thưởng.

    Trong bài phỏng vấn với New Haven Register năm 2009, Carpenter tiết lộ dù nhận được phần thưởng lớn nhưng vợ chồng ông không thường xuyên đi ăn nhà hàng, có khi chỉ 1 lần/tháng. Nơi họ chọn cũng chỉ là nhà hàng bình dân. "Đó không phải lối sống của tôi", ông giải thích với phóng viên khi được hỏi sao không chọn nhà hàng đắt tiền hơn.

    John khẳng định chiến thắng năm nào không giúp ông đổi đời. Ông cũng không muốn nói nhiều về vấn đề tiền bạc. Với phần thưởng thắng được từ gameshow, John Carpenter không hề vung tiền phung phí. Ông chỉ mua 1 chiếc BMW mới, thay thế chiếc Honda đã cũ và một phần khác Carpenter dành cho việc đầu tư tương lai của cậu con trai.

    Carpenter và vợ Debbie cũng rời khỏi ngôi nhà nhỏ ở khu phố Spring Glen thuộc thị trấn Hamden để chuyển tới sống tại khu vực núi Carmel. Năm 2007, họ lại chuyển nhà đến Ridge Hill để gần bố mẹ vợ. Dù sống ở nơi nào, Carpenter cũng luôn tự mình làm mọi thứ như cắt cỏ và sửa chữa những vật dụng trong gia đình, thay vì thuê người dọn dẹp.

    Carpenter sống giản dị sau khi thắng gameshow Ai là triệu phú.

    Carpenter cũng đóng góp nhiều cho các tổ chức từ thiện. Tuy nhiên, ông vẫn nhận mình là người tiết kiệm. Carpenter cũng thấy mừng khi nhiều thứ không hề thay đổi, ví như khi đi chơi với bạn bè, ông vẫn thoải mái chia đều hóa đơn với họ. Nói trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại với Washington Post đầu năm 2020 từ nhà riêng ở Connecticut, Carpenter gọi toàn bộ trải nghiệm 20 năm trước là "một cơn lốc".

    Dù lên sóng rất lâu trước khi có mạng xã hội nhưng đoạn trích phần thi của ông vẫn thu hút hàng triệu lượt xem trên YouTube trong những năm qua. Nhiều người hâm mộ vẫn tìm kiếm Carpenter trên Twitter để nhắn tin hỏi thăm về chiến thắng nổi tiếng của ông một thời.

    "Đó là một sự bộc phát. Tôi là người có chút thông minh", Carpenter nói đùa.

    Nhớ lại mọi chuyện diễn ra sau đó, ông nói thêm: "Mọi chuyện như là một giấc mơ".

    Nguồn: Nhregister, Washington Post

  • Theo các tư liệu mới xác định, người Việt Nam đầu tiên sang Mỹ là ông Trần Trọng Khiêm, với đầy ắp những thăng trầm nơi đất khách và ý chí kiên cường khi về nước khai hoang lập ấp...

    Bỏ quê trốn đi biệt tích

    Các nguồn sách báo xưa nói tới người Việt Nam đầu tiên đi sang Mỹ là ông Bùi Viện (1841 - 1878). Ông là một nhà ngoại giao, làm quan dưới triều Nguyễn. Bùi Viện quê ở làng Trình Phố, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình đến Mỹ năm 1873, được Tổng thống Mỹ lúc bấy giờ tiếp và hứa sẽ hợp tác nếu có quốc thư. Lần thứ hai, ông Bùi Viện trở lại Mỹ với bức thư của vua Tự Đức, bị Tổng thống Mỹ Ulysses Grant từ chối nên cuộc bang giao không thành. 

    Nhưng năm 1998, ông Mai Thanh Hải tìm thấy một số tư liệu lưu trữ tại Thư viện Quốc gia 2 TPHCM và một số tài liệu khác được biết trước ông Bùi Viện đó có một người Việt Nam sang Mỹ rồi. Đó là ông Trần Trọng Khiêm (còn có tên khác là Lê Kim), người làng Xuân Lũng, huyện Sơn Vị, phủ Lâm Thao (nay thuộc huyện Phong Châu, tỉnh Phú Thọ).

    Ông Trần Trọng Khiêm sinh năm 1821 trong một gia đình nho học thuộc vùng quê có truyền thống hiếu học và yêu nước. Thuở nhỏ ông Khiêm cùng học với người anh là Trần Mạnh Trí. Cả hai anh em đều học giỏi, hay chữ. Người anh đi thi, phạm húy, suýt bị tội, ông Khiêm ngán ngẩm con đường khoa cử, bỏ đi buôn gỗ, giao thiệp và quen thân nhiều người dọc sông Thao, sông Cái (sông Hồng), từ Yên Bái qua Bạch Hạc, Việt Trì xuống đến phố Hiến (Hưng Yên). 

    Năm 20 tuổi ông Khiêm lấy vợ người họ Lê cùng làng. Do điều kiện buôn bán nên ông thường vắng nhà, tên cai tổng trong làng luôn tìm cách quyến rũ vợ ông. Một sớm bà đi chợ, tên cai tổng cho lính bắt cóc đưa về nhà cưỡng hiếp. Bà không chịu, chống cự lại nên bị cai tổng đánh chết và vứt xác mất tích. Khi ông Khiêm về nhà nghe chuyện liền cầm dao giết chết tên cai tổng để trả thù cho vợ. Xong ông bỏ quê quán trốn đi biệt tích.

    Ảnh minh họa.

    Thăng trầm nơi đất khách

    Ông xuống phố Hiến rồi theo các tàu buôn của nước ngoài. Ông làm thủy thủ trên tuyến đường biển từ Hương Cảng (Hồng Kông), Hoàng Tân (Yokohama -  Nhật Bản), London (Anh), Amsterdam (Hà Lan)... Trần Trọng Khiêm nói thông thạo tiếng Quảng Đông, tiếng Anh. Khoảng năm 1847 - 1848, Trần Trọng Khiêm tới Mỹ, bỏ tàu lên bờ tìm cách sinh sống lâu dài. 

    Khoảng năm 1854 - 1855, Trần Trọng Khiêm rời Mỹ, tìm cách quay về quê hương và như vậy, ông Khiêm đã sống và làm nhiều nghề trên đất Mỹ trong khoảng 7 - 8 năm. Suốt thời gian trốn chạy giữa năm 1843, làm nghề thủy thủ đường biển và trên đất Mỹ, ông Khiêm đều khai tên tuổi theo họ vợ là họ Lê và tên là Kim gần gũi với cách phát âm tên Khiêm - còn giấy tờ ghi theo lối Mỹ là Lee Kim.

    Vào những năm đầu khi ông Trần Trọng Khiêm tới Mỹ, đất nước này đang mở chiến tranh 1846 - 1848 với Mehicô ở phía Nam, Mỹ thắng trận, chiếm được một vùng đất bao la của Mehicô. Ông Khiêm cùng nhiều người Hoa kéo lên bờ biển phía Tây nước Mỹ, nơi phần đất mới chiếm được của Mehicô, liên tiếp tai nạn núi lửa và động đất, đầy rẫy thú dữ trên núi, trong rừng, nhưng nguy hiểm hơn cả, vùng này không có nô lệ da đen và cũng rất ít người bản địa da đỏ, thực dân da trắng coi dân da vàng là nguồn nhân công chủ yếu đẩy vào làm các việc nguy hiểm nhất khai phá rừng rậm hoang vu... 

    Trần Trọng Khiêm cảm thấy cái chết rình rập ngày đêm, nên cùng một số người Quảng Đông bỏ trốn lên phía Bắc, chen chúc vào đám người đi đào vàng, tìm vận may. Sốt rét và rắn độc là hai kẻ thù đáng sợ nhất của dân đào vàng thời đó. Ông Khiêm trở về California, nhờ trí thông minh của mình, ông tự rèn luyện thành một nhà báo tự do và sau đó trở thành một bình bút thường trực của báo hằng ngày Daily Evening, với đề tài chủ yếu là cuộc sống khủng khiếp của nô lệ và kẻ đi làm thuê ở nước Mỹ. 

    Theo Kiến Thức